Welke buis is geschikt voor buitengebruik?

Wanneer is een stalen buis geschikt voor buitengebruik?

Een buis voor buitengebruik moet bestand zijn tegen vocht, zuurstof, temperatuurwisselingen en corrosieve invloeden zoals zout, vervuiling of stilstaand water. Voor stalen buitentoepassingen zijn thermisch verzinkte stalen buizen, gecoate stalen buizen, duplexsystemen en roestvaststalen buizen de meest gebruikte oplossingen. Welke buis geschikt is, hangt af van de toepassing, de constructieve belasting, de corrosieklasse, de gewenste levensduur en de omgeving waarin de buis wordt toegepast.

Een stalen buis is geschikt voor buitengebruik wanneer deze voldoende beschermd is tegen corrosie en past bij de belasting en omgevingsomstandigheden. In de praktijk betekent dit meestal dat wordt gekozen voor een verzinkte buis, een gecoate constructiebuis, een duplexsysteem of een RVS-buis. Onbehandeld constructiestaal is alleen geschikt voor tijdelijke toepassingen of wanneer later nog een beschermende behandeling wordt aangebracht.

Waarom buitengebruik andere eisen stelt aan stalen buizen

Buiten wordt staal continu blootgesteld aan regen, condens, UV-straling, luchtverontreiniging en temperatuurwisselingen. Daardoor kan corrosie ontstaan. Vooral onbehandeld koolstofstaal is gevoelig voor roest wanneer het langdurig wordt blootgesteld aan weersinvloeden.

De snelheid waarmee een stalen buis corrodeert, wordt onder andere bepaald door:

• luchtvochtigheid;
• neerslag;
• zoutbelasting;
• industriële vervuiling;
• contact met grond of water;
• stilstaand water;
• beschadigingen van de beschermlaag.

Niet alleen de staalsoort bepaalt dus de levensduur van een buis, maar vooral de gekozen corrosiebescherming.

Thermisch verzinkte stalen buizen

Voor veel buitentoepassingen is een thermisch verzinkte stalen buis de meest toegepaste oplossing. Bij thermisch verzinken wordt de buis ondergedompeld in vloeibaar zink. Hierdoor ontstaat een metallurgisch verbonden zinklaag die het staal beschermt tegen corrosie.

De bescherming bestaat uit twee mechanismen:

• de zinklaag vormt een fysieke barrière tegen vocht;
• zink biedt kathodische bescherming wanneer kleine beschadigingen ontstaan.

Thermisch verzinkte buizen worden veel toegepast voor:

• funderingsconstructies;
• constructiestaal;
• hekwerken;
• leuningen;
• lichtmasten;
• steigers;
• geluidsschermen;
• verkeersportalen;
• zonneparkconstructies;
• agrarische constructies;
• waterbouw;
• infrastructuur.

Voor thermisch verzinken is EN ISO 1461 de belangrijkste norm. Deze norm beschrijft eisen voor thermisch aangebrachte zinklagen op staalproducten.

Wanneer kies je voor een gecoate stalen buis?

Soms is verzinken alleen onvoldoende. Bij agressieve omgevingen wordt vaak gekozen voor een coatingsysteem dat het staal extra beschermt. Een gecoate stalen buis is vooral relevant wanneer de buis langdurig wordt blootgesteld aan vocht, zout, chemicaliën of industriële vervuiling.

Voorbeelden zijn:

• kustgebieden;
• offshore constructies;
• chemische industrie;
• bruggen;
• industriële installaties;
• waterbouwkundige werken.

Veelgebruikte coatings zijn epoxy, polyurethaan, zinkrijke primers en meerlaagse coatingsystemen. Voor beschermende coatings wordt internationaal veel gewerkt volgens ISO 12944, waarin corrosieklassen, duurzaamheid en geschikte coatingsystemen worden beschreven.

Duplexsystemen voor zware buitenomstandigheden

Een duplexsysteem combineert thermisch verzinken met een coating. Beide beschermingslagen versterken elkaar, waardoor de totale levensduur vaak aanzienlijk langer is dan bij uitsluitend verzinken of uitsluitend coaten.

Duplexsystemen worden toegepast wanneer:

• een zeer lange levensduur gewenst is;
• onderhoud moeilijk uitvoerbaar is;
• de constructie zich bevindt in een agressieve buitenomgeving;
• hoge esthetische eisen gelden.

Een duplexbehandeling is vooral geschikt voor infrastructuur, bruggen, waterbouw, industriële installaties en constructies in kustgebieden.

Wanneer kies je voor een RVS-buis?

Een roestvaststalen buis wordt gekozen wanneer corrosiebestendigheid, hygiëne of uitstraling belangrijk zijn. RVS bevat minimaal circa 10,5% chroom, waardoor een passieve oxidelaag ontstaat die het materiaal beschermt.

Veel voorkomende toepassingen zijn:

• voedingsmiddelenindustrie;
• farmaceutische industrie;
• architectuur;
• chemische installaties;
• zwembaden;
• maritieme toepassingen;
• kustgebieden.

Niet iedere RVS-soort is geschikt voor iedere omgeving. In chloridehoudende omstandigheden wordt vaak gekozen voor een hogere corrosiebestendigheid dan standaard RVS 304.

Welke staalsoort gebruik je buiten?

Voor constructiebuizen worden veel staalsoorten toegepast, waaronder S235, S275, S355, S355J0H en S355J2H. Deze staalsoorten verschillen in mechanische eigenschappen, zoals vloeigrens en sterkte.

De corrosiebestendigheid van onbehandeld constructiestaal verschilt echter nauwelijks. Zowel een S235-buis als een S355-buis zal zonder oppervlaktebescherming uiteindelijk corroderen wanneer deze langdurig buiten wordt toegepast.

Daarom worden constructiebuizen voor buiten vrijwel altijd gecombineerd met een geschikte conservering, zoals thermisch verzinken, coaten of een duplexsysteem.

Belangrijke normen voor stalen buizen buiten

Bij de keuze van een stalen buis voor buitengebruik spelen verschillende Europese normen een rol. Welke norm relevant is, hangt af van het type buis, de toepassing en de projectspecificatie.

Afhankelijk van het project kunnen ook CE-markering, staalcertificaten, lasbaarheid, toleranties en traceerbaarheid belangrijke eisen zijn.

Corrosieklassen en invloed van de omgeving

De benodigde bescherming wordt mede bepaald door de corrosieklasse van de omgeving. Hoe agressiever de omgeving, hoe zwaarder de conservering moet zijn.

Voorbeelden van omgevingen zijn:

• droge landelijke gebieden;
• stedelijke gebieden;
• industriële zones;
• kustgebieden;
• maritieme toepassingen;
• bruggen;
• tunnels;
• waterbouwkundige constructies.

Bij een hogere corrosiebelasting wordt vaak gekozen voor dikkere zinklagen, hoogwaardige coatings of een duplexsysteem. Vooral stilstaand water, zoutbelasting en beschadigde beschermlagen kunnen de levensduur van een buis verkorten.

Toepassingen van stalen buizen buiten

Stalen buizen worden toegepast in uiteenlopende sectoren. Per toepassing verschillen de eisen aan diameter, wanddikte, staalsoort, verbindingen, oppervlaktebehandeling en levensduur.

• funderingstechniek;
• buispalen;
• heipalen;
• constructiewerk;
• utiliteitsbouw;
• woningbouw;
• bruggen;
• steigers;
• hekwerken;
• zonnepanelen;
• windenergie;
• waterbouw;
• offshore;
• leidingsystemen;
• machinebouw;
• industrie.

Vergelijking van verschillende buistypen

Waar moet je op letten bij het kiezen van een buis voor buitengebruik?

De juiste keuze wordt bepaald door meerdere factoren tegelijk. Het gaat niet alleen om de aanschaf van de buis, maar ook om de verwachte levensduur, onderhoudsbehoefte en technische eisen van het project.

• toepassing;
• constructieve belasting;
• corrosieklasse;
• levensduur;
• onderhoudsinterval;
• diameter;
• wanddikte;
• staalsoort;
• oppervlaktebehandeling;
• lasbaarheid;
• bewerkbaarheid;
• certificering;
• projecteisen.

Daarnaast verdient de detaillering aandacht. Stilstaand water, open buiseinden, beschadigde coatings en slecht afgewerkte lasnaden kunnen de levensduur aanzienlijk verkorten.

Veelgemaakte fouten bij buitentoepassingen

Bij buitentoepassingen worden regelmatig dezelfde fouten gemaakt. Deze fouten kunnen leiden tot versnelde corrosie, hogere onderhoudskosten of een kortere levensduur van de constructie.

• kiezen voor onbehandeld staal zonder conservering;
• een te lichte coating toepassen;
• beschadigingen aan de zinklaag niet herstellen;
• onvoldoende afwatering ontwerpen;
• geen rekening houden met corrosieklassen;
• verkeerde RVS-kwaliteit toepassen in kustgebieden;
• uitsluitend naar de aanschafprijs kijken in plaats van de totale levensduur.

Door deze aspecten al tijdens het ontwerp mee te nemen, kan een constructie langdurig betrouwbaar functioneren.

Samenvatting

Welke buis geschikt is voor buitengebruik hangt af van de omgeving, toepassing en gewenste levensduur. Voor de meeste constructieve buitentoepassingen zijn thermisch verzinkte stalen buizen een duurzame oplossing. In agressieve omgevingen bieden coatings of een duplexsysteem extra bescherming, terwijl RVS de voorkeur heeft wanneer maximale corrosiebestendigheid, hygiëne of een hoogwaardige uitstraling vereist zijn.

Door de juiste combinatie van staalsoort, oppervlaktebehandeling, normering en constructieve eigenschappen te kiezen, ontstaat een veilige en duurzame buitenconstructie.

Advies nodig over een stalen buis voor buitengebruik?

De juiste buiskeuze hangt af van de toepassing, corrosiebelasting, staalsoort en gewenste levensduur. Heeft u vragen over een geschikte stalen buis of de juiste oppervlaktebehandeling voor uw project? De specialisten van Solines denken graag met u mee.

📞 0168 – 35 66 55
✉️ sales@solines.nl