Wanneer kies je voor verzinkt staal?
U kiest voor verzinkt staal wanneer staal langdurig beschermd moet worden tegen corrosie. Dat is vooral relevant bij buitentoepassingen, vochtige omgevingen, industriële omstandigheden en constructies waarbij onderhoud beperkt of moeilijk uitvoerbaar is. Verzinkt staal wordt veel toegepast wanneer een lange levensduur en een hoge corrosiebestendigheid belangrijker zijn dan een onbehandelde afwerking.
Verzinkt staal wordt veel gebruikt voor stalen buizen, constructiestaal, holle profielen, buispalen, funderingsconstructies, hekwerken, bordessen, leuningen, lichtmasten, verkeersportalen, waterbouwkundige constructies, bruggen en agrarische of industriële installaties. De juiste keuze hangt af van de omgeving, de gewenste levensduur, de corrosiebelasting en de constructieve eisen.
Wat is verzinkt staal?
Verzinkt staal is staal dat is voorzien van een beschermende zinklaag om corrosie en roestvorming te vertragen. Deze zinklaag voorkomt dat vocht, zuurstof en andere corrosieve invloeden rechtstreeks in contact komen met het staal. Bij thermisch verzinken ontstaat bovendien een sterke metallurgische verbinding tussen het staal en de zinklaag.
Een belangrijk voordeel van zink is de kathodische bescherming. Wanneer de zinklaag lokaal beschadigt, zal het zink zich eerst opofferen voordat het onderliggende staal wordt aangetast. Hierdoor blijft het staal ook rondom kleine beschadigingen beter beschermd dan bij veel conventionele coatings of verfsystemen.
Waarom wordt staal verzinkt?
Onbehandeld staal oxideert wanneer het langdurig wordt blootgesteld aan vocht en zuurstof. Hierdoor ontstaat corrosie, waardoor de wanddikte afneemt en uiteindelijk ook de constructieve prestaties kunnen verminderen.
Door staal te verzinken ontstaat een duurzame bescherming tegen atmosferische corrosie. Hierdoor neemt de levensduur van constructies aanzienlijk toe en zijn minder onderhouds- en herstelwerkzaamheden nodig.
- duurzame corrosiebescherming;
- lange levensduur van staalconstructies;
- minder onderhoud gedurende de gebruiksperiode;
- geschikt voor buitengebruik en vochtige omgevingen;
- bescherming bij kleine beschadigingen dankzij kathodische werking;
- hoge slijtvastheid van de zinklaag.
Wanneer is verzinkt staal de juiste keuze?
Verzinkt staal is vooral geschikt wanneer een constructie jarenlang bestand moet zijn tegen weersinvloeden of vocht zonder intensief onderhoud. Vooral bij civiele techniek, funderingstechniek, utiliteitsbouw, industrie, infrastructuur en waterbouw wordt daarom regelmatig gekozen voor een verzinkte uitvoering.
Buitentoepassingen
Bij buitengebruik wordt staal voortdurend blootgesteld aan regen, condens, UV-straling, temperatuurwisselingen en luchtvochtigheid. Een verzinkte afwerking beschermt het staal langdurig tegen roestvorming.
Veel voorkomende toepassingen zijn:
- stalen buizen;
- constructiebuizen;
- hekwerken;
- leuningen;
- trappen en bordessen;
- lichtmasten;
- geluidschermen;
- brugconstructies;
- verkeersportalen;
- staalconstructies.
Vochtige of corrosieve omgevingen
Ook binnen kan corrosie optreden. Denk aan productiehallen, agrarische gebouwen, technische ruimtes, parkeergarages, opslagloodsen en installaties waar condens of een hoge luchtvochtigheid voorkomt.
Bij kustgebieden, havens, offshore-toepassingen of chemische industrie is de corrosiebelasting vaak hoger. In dergelijke situaties wordt beoordeeld of thermisch verzinken voldoende bescherming biedt of dat een duplexsysteem of een andere corrosiebescherming wenselijk is.
Constructies met een lange levensduur
Verzinkt staal is een logische keuze wanneer een constructie tientallen jaren moet functioneren met zo weinig mogelijk onderhoud. Dit geldt onder meer voor openbare infrastructuur, funderingsconstructies, utiliteitsbouw en industriële installaties.
Thermisch verzinken, Sendzimir verzinken en elektrolytisch verzinken
Er bestaan verschillende verzinkmethoden. De gekozen methode bepaalt onder andere de laagdikte, slijtvastheid en uiteindelijke corrosiebescherming.
| Verzinkmethode | Kenmerken | Veelgebruikte toepassingen |
|---|---|---|
| Thermisch verzinken | Onderdompeling in vloeibaar zink na productie of bewerking | Constructiestaal, stalen buizen, funderingen, bruggen en infrastructuur |
| Sendzimir verzinken | Continu verzinken van staalband vóór verdere verwerking | Plaatstaal, lichte profielen en dunwandige producten |
| Elektrolytisch verzinken | Dunne en gladde zinklaag via elektrochemisch proces | Binnengebruik, precisieonderdelen en decoratieve toepassingen |
Voor zware buitentoepassingen wordt meestal gekozen voor thermisch verzinken, omdat deze methode een dikkere zinklaag oplevert en daardoor een langere bescherming tegen corrosie biedt.
Welke normen zijn belangrijk?
Bij verzinkt staal spelen verschillende internationale normen een rol.
- EN ISO 1461 beschrijft de eisen voor thermisch verzinkte staalproducten.
- EN ISO 14713 geeft richtlijnen voor ontwerp, corrosiebescherming en levensduur van verzinkt staal.
- ISO 12944 beschrijft corrosiviteitsklassen, van C1 tot en met CX, waarmee de belasting van een omgeving kan worden beoordeeld.
Deze normen helpen ontwerpers, constructeurs en opdrachtgevers bij het bepalen van de juiste corrosiebescherming voor een specifieke toepassing.
Verzinkt staal bij stalen buizen
Bij stalen buizen wordt verzinken toegepast om de buitenzijde langdurig tegen corrosie te beschermen. Dit is vooral relevant bij constructiebuizen, funderingsbuizen, buispalen, leidingconstructies, steigerconstructies en overige staalconstructies die buiten worden toegepast.
Wanneer buizen eerst worden gezaagd, gelast, voorzien van een flens, voetplaat, laskant of andere bewerking, worden deze werkzaamheden vaak vóór het thermisch verzinken uitgevoerd. Daardoor wordt ook het bewerkte oppervlak voorzien van een beschermende zinklaag.
Bij thermisch verzinken van holle profielen en buizen moet rekening worden gehouden met ontluchtings- en afvoergaten, zodat het vloeibare zink veilig door het product kan stromen.
Verzinkt staal bij funderingen
Niet iedere funderingsbuis hoeft verzinkt te worden. De benodigde corrosiebescherming hangt af van de bodemgesteldheid, grondwaterstand, zuurstofgehalte, pH-waarde, chloridebelasting, levensduur en constructieve eisen.
Voor funderingsconstructies wordt daarom altijd beoordeeld of aanvullende corrosiebescherming noodzakelijk is. Vooral onderdelen die zich boven maaiveld bevinden of in de overgangszone tussen lucht en grond liggen, kunnen baat hebben bij een verzinkte afwerking.
Wanneer is verzinkt staal minder geschikt?
Hoewel verzinkt staal in veel situaties een uitstekende keuze is, zijn er ook toepassingen waarbij een andere oplossing beter past.
Bij langdurige blootstelling aan sterke zuren, sterke basen, bepaalde chemicaliën of extreem agressieve maritieme omstandigheden kan aanvullende bescherming noodzakelijk zijn. In sommige situaties wordt gekozen voor roestvast staal, een gespecialiseerd coatingsysteem of een combinatie van verzinken en coaten.
Wanneer na het verzinken nog wordt gelast, geboord of geslepen, moet de beschadigde zinklaag volgens de geldende richtlijnen worden hersteld om de corrosiebescherming te behouden.
Duplexsysteem: verzinken en coaten combineren
Een duplexsysteem combineert thermisch verzinken met een poedercoating of natlaksysteem. Beide beschermlagen versterken elkaar, waardoor de totale levensduur vaak aanzienlijk langer is dan wanneer slechts één beschermingssysteem wordt toegepast.
Deze combinatie wordt veel gebruikt bij hoogwaardige staalconstructies, bruggen, openbare ruimte, architectonische toepassingen en constructies waarbij zowel corrosiebescherming als uitstraling belangrijk zijn.
Waar let u op bij de keuze voor verzinkt staal?
Bij de keuze voor verzinkt staal wordt niet alleen gekeken naar de staalsoort, maar ook naar de toepassing, de corrosieklasse en de gewenste levensduur.
- Wordt de constructie binnen of buiten toegepast?
- Hoe hoog is de corrosiebelasting van de omgeving?
- Komt het staal in contact met vocht, zout of chemicaliën?
- Welke levensduur wordt verwacht?
- Is onderhoud eenvoudig of juist moeilijk uitvoerbaar?
- Wordt gekozen voor thermisch verzinken, Sendzimir verzinken of elektrolytisch verzinken?
- Zijn aanvullende coatings of een duplexsysteem gewenst?
- Voldoet het ontwerp aan de relevante normen voor verzinken?
Door deze aspecten vooraf zorgvuldig af te wegen, kan worden bepaald of verzinkt staal de meest geschikte oplossing is voor de toepassing. Vooral bij stalen buizen, constructiestaal, funderingsprojecten en civiele constructies biedt thermisch verzinkt staal een duurzame en onderhoudsarme bescherming tegen corrosie.
Advies over verzinkt staal of stalen buizen?
Wilt u weten of verzinkt staal geschikt is voor uw toepassing? Solines denkt graag mee over corrosiebescherming, bewerkingen en passende stalen buizen voor uw project.
